okładka t. 13 nr 4

Ciągłe fluktuacje gospodarki, których analiza pozwala wyodrębnić w miarę regularne cykle koniunkturalne, skłaniają do poszukiwania odpowiedzi na pytanie o pewien optymalny ustrój polityczny i gospodarczy. Optymalny — naszym zdaniem — to taki, który, z jednej strony, zapewni względną stabilizację gospodarki w długim okresie, z drugiej zaś będzie sprzyjał realizacji przyjętych celów społecznych. Doświadczenia XX wieku wskazują, że nie sprawdził się ani socjalistyczny ustrój zorientowany na centralnie sterowaną gospodarkę i kolektywną własność środków produkcji, ani porządek neoliberalny, który wprawdzie, w latach 70. XX wieku, wprowadził ożywienie rynku, ale ostatecznie, w pierwszej dekadzie XXI wieku, doprowadził do poważnego kryzysu gospodarczego. (...) W Polsce, po latach eksperymentów z socjalistycznym ustrojem gospodarczym, również poszukuje się rozwiązań gospodarczych, które pozwoliłyby możliwie szybko skrócić dzielący nas dystans do krajów wysoko rozwiniętych.

fragment artykułu
Ile państwa w państwie? Podstawowy dylemat współczesnej polityki rozwoju

 

Spis treści

Kazimierz Górka

Ile państwa w państwie? Podstawowy dylemat współczesnej polityki rozwoju

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Marek W. Kozak

Między starym a nowym paradygmatem: wyzwania dla polskich regionów
w latach 2014–2020

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Agnieszka Rzeńca

Partnerstwo na rzecz zrównoważonego rozwoju w nowym okresie programowania — szanse i zagrożenia

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Zbigniew Przygodzki

Kapitał terytorialny w zintegrowanym planowaniu rozwoju.
Koncepcje współpracy

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Andrzej Graczyk

Możliwości wdrażania rozwiązań rynkowych polityki ekologicznej
w ramach Strategii Bezpieczeństwo Energetyczne i Środowisko

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Justyna Ziobrowska

Strategia „Sprawne Państwo 2020” wobec współczesnych problemów
sektora publicznego w Polsce

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Barbara Kryk

Realizacja „Strategii Rozwoju Województwa Zachodniopomorskiego” i jakość życia jako przejaw skuteczności publicznego zarządzania strategicznego

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Teresa Korbutowicz

Pomoc regionalna dla przedsiębiorstw działających na Dolnym Śląsku

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Mariusz Zieliński

Wykorzystanie zasobów pracy a płynność rynku pracy w ujęciu regionalnym
w latach 2008–2013, z elementami prognozy do roku 2020

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Anna Jasińska-Biliczak

Problem samozatrudnienia — rola i miejsce mikroprzedsiębiorstw
w gospodarce regionalnej

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Łukasz Mach

Analiza potencjału infrastruktury mieszkalnictwa oraz jej wpływ
na zrównoważony rozwój regionalny ze szczególnym uwzględnieniem
RPO Województwa Opolskiego 2014–2020

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Alicja Kolasa-Więcek

Aktualny stan rozwoju energetyki odnawialnej w województwie opolskim

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Stanisław Krawiec, Anna Bereś

Wpływ powiązań sieciowych na rozwój innowacyjności przedsiębiorstw
w nowej perspektywie finansowej 2014–2020

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Tomasz Odzimek

Aspekty skutecznego zarządzania kooperacją biznes–nauka–administracja
w kontekście lokalnej gospodarki

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Sławomir Olko

Instrumenty wsparcia klastrów kreatywnych w Polsce i Europie

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Justyna Zygmunt

Entrepreneurship as a Factor of Regional Development

(artykuł w j. angielskim)
streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Daniel Butyter

Znaczenie sektora transportowego w wymianie handlowej
państw Partnerstwa Wschodniego i Polski

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Aleksandra Zygmunt

Family Businesses as a Determinant of Region’s Sustainable Development

(artykuł w j. angielskim)
streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Gabriela Jyż

Charakter prawny terminów w postępowaniach o przyznanie płatności producentom rolnym w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych
w Polsce (wybrane zagadnienia)

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Надежда Архипова [Nadezhda Arkhipova],
Людмила Садовникова [Lyudmila Sadovnikova]

Миграция, гуманитарные технологии и механизмы взаимодействия региональных и образовательных структур

(artykuł w j. rosyjskim)
streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Jan Andreasik

Semantyczna reprezentacja systemu bezpieczeństwa.
Metoda analizy rezonansu funkcjonalnego FRAM

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Jarosław Bielak, Andrzej Burda, Mieczysław Kowerski, Krzysztof Pancerz

Modelling and Forecasting Cash Withdrawals in the Bank

(artykuł w j. angielskim)
streszczenie/abstract »     pełny tekst »

 

Streszczenia

Kazimierz Górka

Ile państwa w państwie? Podstawowy dylemat współczesnej polityki rozwoju

W opracowaniu podjęta została próba uzasadnienia wyboru społecznej gospodarki rynkowej jako właściwego ustroju gospodarczego dla współczesnej Polski. Zdaniem autorów w obecnej sytuacji społeczno-gospodarczej żaden inny porządek nie zapewni sukcesu gospodarczego w długim okresie. Należy jednak zwrócić szczególną uwagę, aby w polskiej polityce gospodarczej nie dominowało tzw. podejście emocjonalno-narodowe nazywane jedynie, na mocy konstytucyjnych regulacji, społeczną gospodarką rynkową. Rozwojowi społeczno-gospodarczemu sprzyjać będzie wyłącznie, oparta na zasadach ordoliberalnych i dopasowana do współczesnych realiów, społeczna gospodarka rynkowa — podobnie, jak miało to miejsce w Niemczech w okresie rządów Ludwiga Erharda.

How Many States within a State? Essential Dilemma of the Contemporary Development Policy

In the study an attempt to justify choice of the social market economy as the appropriate economic system for contemporary Poland was made. According to the authors, in the social-economic current situation no other order will ensure the economic success in a long time. One should however pay special attention so that in the Polish economic policy a so-called emotional-national approach doesn't dominate named only, on the legal validity of constitutional regulations, with social market economy. It will be supporting the social-economic development, based on ordoliberal principles and market economy fitted to the contemporary social reality — similarly how, it took place in Germany in the period when Ludwig Erhard governed the country.

Keywords: polityka gospodarcza, ordoliberalizm, finanse publiczne
[polityka gospodarcza, ordoliberalizm, finanse publiczne]
JEL: B20, E60, O10

Marek W. Kozak

Między starym a nowym paradygmatem: wyzwania dla polskich regionów
w latach 2014–2020

Tekst analizuje przemiany polityki spójności i skutki, jakie to pociąga za sobą dla polskich regionów. Zakłada, że Unia Europejska ani polityka spójności nie przestaną istnieć. Główna teza mówi, iż od 2010 trwają nieskuteczne próby przejścia od starego do nowego paradygmatu w polityce spójności, wprowadzenia bardziej horyzontalnego podejścia, obwarowań dostępu do środków, zasady partnerstwa i wielopoziomowego rządzenia (zarządzania) (eng. multilevel governance). Dopiero okres 2014–2020 zapowiada istotne zmiany, które jednak mogą napotkać przeszkody w dużym stopniu płynące z ograniczeń wiedzy o gospodarce i rozwoju oraz wyuczonych doświadczeń poakcesyjnych. W efekcie mamy do czynienia raczej z umiejętnością wydawania pieniędzy europejskich, niż osiąganiem dzięki nim celów rozwoju. Metoda bazuje głównie na studiach literaturowych i dokumentach krajowych i unijnych. Artykuł analizuje kierunki, charakter i przyczyny zmian, skutki dla Polski i jej regionów oraz formułuje wnioski i zagrożenia.

Between Old and New Paradigm: Challenges for Polish Regions 2014–2020

This text is devoted to cohesion policy changes and consequences it has for the Polish regions. It assumes that neither European Union nor cohesion policy will cease to exist. Main hypothesis says that since 2010 the unsuccessful attempts to move from old to new paradigm (introduction of more horizontal approach, conditionality, principle of partnership and multilevel governance, MLG ) have taken place, but in vain. It is the programming period 2014–2020 that seriously introduces changes, which may meet threats to a large extent stemming from knowledge about economy and development’ limitations and from lessons learned after accession. As a result we can see high skills to European funds disbursement rather than development objectives attaining. Article analyses directions, character and causes of changes, results for Poland and its regions and formulates conclusions.

Keywords: paradygmat, czynniki rozwoju, regiony, wyzwania
[paradygmat, czynniki rozwoju, regiony, wyzwania]
JEL: R11, R58, H54

Agnieszka Rzeńca

Partnerstwo na rzecz zrównoważonego rozwoju w nowym okresie programowania — szanse i zagrożenia

Nowe wyzwania stojące przed samorządem terytorialnym w zakresie gospodarki zasobooszczędnej i niskoemisyjnej obligują władze lokalne do podejmowania wielu nowych inicjatyw na rzecz sprawnego zarządzania terytorium i sterowania procesami jego rozwoju. Kluczowe staje się budowanie i wzmacnianie partnerstwa instytucjonalnego oraz pozyskanie aktywnych i różnorodnych uczestników procesów rozwojowych jednostek terytorialnych dla realizacji zakładanych celów. Okres programowania 2014–2020 stwarza realne szanse na budowanie rzeczywistego partnerstwa w zakresie zrównoważonego rozwoju, szczególnie w obszarach funkcjonalnych jakimi są obszary metropolitalne. Nowym instrumentem polityki rozwoju dedykowanym tym obszarom są Zintegrowane Inwestycje Terytorialne (ZIT). Celem artykułu jest identyfikacja uwarunkowań budowania partnerstwa na rzecz zrównoważonego rozwoju w nowym okresie programowanie oraz szans i zagrożeń. Studium przypadku stanowi Łódzki Obszar Metropolitalny.

Partnership for the Sake of the Sustainable Development
in the New Programming Period—Opportunities and Threats

New challenges that are posed to local government in the scope of resource-efficient and low-emission economy oblige local authorities to take a lot of new initiatives for the sake of efficient territorial management and control of the processes of its development. A crucial factor is building and reinforcing institutional partnership and gaining active and diverse participants of the development processes of territorial units in order to accomplish the established goals. The programming period 2014–2020 creates real opportunities to build real partnership in the scope of sustainable development, particularly in the functional areas such as metropolitan areas. A new instrument of the development policy dedicated to these areas is Integrated Territorial Investment (ITI). The purpose of the article is therefore to identify the conditions of partnership building for the sake of the sustainable development in the new programming period and indicating the opportunities and threats. The case study is Łódź Metropolitan Area.

Keywords: partnerstwo, planowanie zintegrowane, zrównoważony rozwój, obszar metropolitalny, Zintegrowane Inwestycje Terytorialne
[partnership, integrated planning, sustainable development, metropolitan area, Integrated Territorial Investment]
JEL: Q01, Q56, R58, O18, O21

Zbigniew Przygodzki

Kapitał terytorialny w zintegrowanym planowaniu rozwoju.
Koncepcje współpracy

Polityka ukierunkowana terytorialnie jest nowym sposobem realizacji polityki regionalnej. Podstawowym założeniem tego podejścia jest wykorzystywanie w polityce rozwoju terytorialnie zdefiniowanych zasobów materialnych i niematerialnych, które zyskały określenie kapitału terytorialnego. Pojęcie to zostało rozpoznane od strony teoretycznej i jest także mocno lansowane wśród praktyków polityki regionalnej. Nadal jednak zasadnicza trudność efektywnego działania i implementacji założeń w tym zakresie wynika z niskiego poziomu operacyjności proponowanych definicji. Z drugiej strony bardzo trudno jest w sposób aplikacyjny zdefiniować pojęcie kapitału terytorialnego, bowiem jest to kategoria złożona. Niewątpliwie jednak interesujące jest, w jaki sposób samorządy lokalne w tych warunkach radzą sobie z wdrażaniem postulatów polityki ukierunkowanej terytorialnie. Jest to ważne zarówno z perspektywy poznawczej, jak i w celu promowania najlepszych praktyk. Ponadto autor, wykorzystując wnioski z badań własnych prowadzonych metodą obserwacji uczestniczącej, proponuje w pracy typologie podejść do wdrażania zintegrowanego planowania rozwoju w Polsce, w odwołaniu do koncepcji kapitału terytorialnego na poziomie jednostek samorządu terytorialnego.

Territorial Capital in Integrated Regional Development Planning

Place-based policy is a new approach to the implementation of regional policy. Its fundamental premise consists in using place-based tangible and intangible resources, which are referred to as the territorial capital, in the development policy. The notion of territorial capital has been explored on theoretical grounds and is also very much promoted among regional policy practitioners. However, still the principal difficulty in effective efforts and implementation in this area results from poor operability of proposed definitions. Although territorial capital is a notion that escapes applicable definitions, as it is an extremely complex category, nevertheless attempts made by local governments to implement postulates of place-based policy to promote best practices are interesting. On top of that, the author, based on the conclusions from his own research conducted using the participant observation method, proposes typologies of approaches to the implementation of integrated development planning in Poland making reference to the idea of territorial capital at the territorial self-government level.

Keywords: kapitał terytorialny, polityka ukierunkowana terytorialnie, rozwój regionalny
[territorial capital, place-based policy, regional development]
JEL: R11

Andrzej Graczyk

Możliwości wdrażania rozwiązań rynkowych polityki ekologicznej
w ramach Strategii Bezpieczeństwo Energetyczne i Środowisko

Celem artykułu jest analiza i ocena zadań przewidzianych w Strategii Bezpieczeństwo Energetyczne i Środowisko. Przedmiotem oceny jest możliwość zastosowania rozwiązań rynkowych polityki ekologicznej. W pierwszej części zostały omówione zależności między celami Strategii a instrumentami ekonomiczno-rynkowymi. W drugiej części podjęto analizę i ocenę działań proponowanych w Strategii. Oceniono szansę wprowadzenia rozwiązań rynkowych do polityki ekologicznej. W trzeciej części przedstawiono propozycje zastosowania rozwiązań rynkowych dla wybranych działań. Działania proponowane w projekcie Strategii umożliwiają wprowadzanie rozwiązań rynkowych w polityce ekologicznej. Wytypowano trzy obszary nadające się do objęcia rozwiązaniami rynkowymi. Są to: gospodarka wodna i ochrona wód, ochrona bioróżnorodności oraz ochrona przed odpadami.

Implementation Opportunities of Market-Orientated Solutions of
Ecological Policy within the Framework of the Energy Security Strategy
and the Environment

This article aims to analyze and evaluate the tasks provided for in the Strategy for Energy Security and Environment. The subject of evaluation is the ability to use market-oriented solutions of ecological policy. In the first part they are discussed the relationship between the Strategy objectives and economic and market instruments. The second part analyses and evaluates the activities proposed in the Strategy. The chance to introduce market-oriented solutions to ecological policy is evaluated. In the third section there are presented proposals for the use of market solutions for selected activities. The actions proposed in the draft of strategy enables the introduction of market-oriented solutions in the ecological policy. Three areas were selected to implement market solutions. These are: water management and water protection, biodiversity and waste protection.

Keywords: polityka ekologiczna, strategia, instrumenty rynkowe
[ecological policy, strategy, market-oriented instruments]
JEL: Q58

Justyna Ziobrowska

Strategia „Sprawne Państwo 2020” wobec współczesnych problemów
sektora publicznego w Polsce

Celem niniejszego artykułu jest prezentacja wyników analizy sprawności działania sektora publicznego w Polsce oraz opis strategii „Sprawne Państwo 2020”, której realizacja w latach 2013–2020 może stanowić rozwiązanie dla bieżących problemów państwa. Artykuł podzielony został na dwie części. W pierwszej z nich przedstawiona jest ogólna kondycja instytucji publicznych (administracja publiczna) oraz stosunek obywateli do ich funkcjonowania w Polsce. W kolejnej części scharakteryzowane zostały cele szczegółowe strategii „Sprawne Państwo 2020” oraz wybrane działania, które rozpoczęto lub zrealizowano w ramach strategii w 2013 r. oraz 2014 r. Autorka w swych badaniach wykorzystała metodę analizy i krytyki piśmiennictwa, statystyczną oraz badań dokumentów.

Strategy "Sprawne Państwo 2020" and the Current Problems of
the State in Poland

The purpose of this article is to analyze the efficiency of the public sector in Poland and describe the strategy “Sprawne Państwo 2020,” whose implementation in 2013-2020 may provide a solution to the current problems of the state. Article is divided into two parts. The first one is the general condition of the public institutions (public administration) and the ratio of citizens to their functioning in Poland. In the next part of the specific objectives were described strategy of “Sprawne Państwo 2020” and selected activities that are underway or completed in the framework of the strategy in 2013. and 2014. The author in his study used a method of analysis and criticism of literature, statistical and research documents.

Keywords: państwo, administracja, strategia unijna
[polity, administration, The EU strategy]
JEL: H00

Barbara Kryk

Realizacja „Strategii Rozwoju Województwa Zachodniopomorskiego” i jakość życia jako przejaw skuteczności publicznego zarządzania strategicznego

Samorząd wojewódzki, aby zapewnić odpowiedni rozwój regionu i jakość życia mieszkańcom powinien właściwie zarządzać regionem. Ważną rolę odgrywa zatem zarządzanie strategiczne, które powinno być skuteczne. Z tego powodu postawiono hipotezę badawczą, że realizacja celów strategii rozwoju regionu i wzrost poziomu jakości życia świadczą o skuteczności zarządzania strategicznego. Hipotezę zweryfikowano analizując realizację Strategii Rozwoju Województwa Zachodniopomorskiego oraz zmiany w poziomie obiektywnej jakości życia. W opracowaniu wykorzystano metody desk research, analizy taksonomicznej i opisowej oraz dedukcji.

Implementation of the Zachodniopomorskie Voivodship Development Strategy and Quality of Life as a Display Effectiveness of Public Strategic Management

A local government to ensure proper development of the region and quality of life of residents should properly manage the region. Therefore plays an important role public strategic management, which should be effective. For this reason hypothesized research is, that realization of aims of region development strategy and increase the quality of life testify to the effectiveness of strategic management. The hypothesis was verified by analysis the implementation of the Zachodniopomorskie Voivodship Development Strategy and changes in the level of objective quality of life. In this article were used desk research, taxonomic and descriptive analysis and deduction.

Keywords: publiczne zarządzanie strategiczne, strategia rozwoju, jakość życia, region
[public strategic management, strategy development, quality of life, region]
JEL: I30, O10, O20

Teresa Korbutowicz

Pomoc regionalna dla przedsiębiorstw działających na Dolnym Śląsku

Regionalna pomoc przyznawana przedsiębiorstwom na Dolnym Śląsku podporządkowana jest zasadom pomocy UE i celom integracyjnym. Reforma polityki kontroli pomocy doprowadziła do zwiększenia liczby zezwoleń na udzielanie pomocy horyzontalnej, w tym pomocy regionalnej. Na Dolnym Śląsku pomoc regionalna udzielana jest na nowe inwestycje połączone z tworzeniem nowych miejsc pracy, badaniami i rozwojem oraz na tworzenie nowoczesnych usług biznesowych. Wrocław stał się ważnym miejscem lokalizacji sektora usług biznesowych w kraju i znaczącym ośrodkiem działania centrów naukowo-badawczych.

Regional Aid for Undertakings in Lower Silesia

Regional aid in Lower Silesia granted to undertakings submits to rules of state aide EU and integration aims. The reform of state aid rules resulted in increased number of permissions to grant the horizontal aid, especially regional aid. In Lower Silesia regional aid were granted for new investments, employment, research and development, ad hoc aid and aid for creation of the business service sector. Wrocław has become an important location for business service sector. This town is only one metropolitan area with the largest number of research and development centers.

Keywords: pomoc publiczna, pomoc regionalna, klaster, pomoc ad hoc, centra nowoczesnych usług biznesowych
[pomoc publiczna, pomoc regionalna, klaster, pomoc ad hoc, centra nowoczesnych usług biznesowych]
JEL: H2, K2, R1

Mariusz Zieliński

Wykorzystanie zasobów pracy a płynność rynku pracy w ujęciu regionalnym
w latach 2008–2013, z elementami prognozy do roku 2020

Możliwości rozwojowe poszczególnych regionów zależą od dostępnych zasobów, w tym zasobów pracy. Artykuł dotyczy porównania sytuacji na regionalnych rynkach pracy w Polsce w latach 2008 i 2013 m.in. z perspektywy ich płynności. Artykuł stara się odpowiedzieć na dwa pytania badawcze: Jaka jest sytuacja na regionalnych rynkach pracy w okresie spowolnienia wzrostu gospodarczego (2013 r.) w porównaniu do okresu szczytu koniunktury (2008 r.)? Na ile sytuacja na poszczególnych regionalnych rynkach pracy zmieni się pod wpływem zmian demograficznych do roku 2020? Dane statystyczne wskazują, że w roku 2013 przy niskim poziomie wzrostu gospodarczego występował rynek pracodawcy, cechujący się niską płynnością. Ze względów demograficznych sytuacja zmieni się do 2020 roku, kiedy zasoby pracy mogą stać się barierą wzrostu w większości regionów w Polsce.

The Use of Labor Resources and the Liquidity of the Labor Market
on a Regional Basis in the Period 2008–2013,
with Elements of Forecast for 2020

Possibilities of development of individual regions depend on the available resources, including labor resources. Article concerns the comparison of the situation on the regional labor markets in Poland in the years 2008 and 2013, among others, in terms of their liquidity. Article attempts to answer two research questions: What is the situation on regional labor markets in the period of economic slowdown (2013) compared to the period of the boom (2008)? As far as the situation in the individual regional labor markets will change under the influence of demographic change for 2020? Statistical data from the Statistical Yearbooks of Regions show that in 2013, with low economic growth performed an employer's market, characterized by low liquidity. Due to the demographic situation will change by 2020, when labor resources can become a barrier to growth in most regions in Poland.

Keywords: regionalny rynek pracy, płynność rynku pracy, zmiany demograficzne, zatrudnienie
[regional labor market, liquidity of labor market, demographic change, employment]
JEL: J11, J21, J23, R11

Anna Jasińska-Biliczak

Problem samozatrudnienia — rola i miejsce mikroprzedsiębiorstw
w gospodarce regionalnej

Artykuł ma na celu podjęcie kwestii samozatrudnienia jako specyficznej formy działalności gospodarczej wykonywanej wyłącznie osobiście przez właściciela przedsiębiorstwa oraz jej uwarunkowań. Omówione zostaną kwestie tej formy działalności gospodarczej jako źródła innowacji, motoru zmian ekonomicznych i społecznych oraz miejsca zatrudnienia. Wskazane zostanie miejsce samozatrudnienia w sektorze małych i średnich przedsiębiorstw oraz gospodarce regionu. Do osiągnięcia tego celu posłużono się metodą przeglądu literatury z zakresu gospodarki lokalnej oraz małej i średniej przedsiębiorczości jak i podejmującej problem samozatrudnienia. Dokonano także przeglądu obowiązującego prawodawstwa, dokumentów organów Unii Europejskiej jak i dokumentów świadczących o wadze problemu, takich jak interpelacje poselskie (desk research). W celu zobrazowania podjętego problemu wykonana została analiza danych dotyczących samozatrudnienia w województwie opolskim (data analisys).

Self-Employment Problem — the Role and Place of Microenterprises
in Regional Economy

Article’s aim is undertaking the issue of the self-employment as the peculiar form of business activity made exclusively personally by the owner of the enterprise and its conditioning. There also will be discussed this form of the business activity as the sources of innovations, engine of economic and social changes and places where individualists can find employment. There will be indicated the self-employment’s place in the sector of small and medium enterprises and the regional economy as well. For achievement of this aim there will be used the literature review from the scope of the local economy and the small and medium-entrepreneurship as well as undertaking the problem of the self-employment. The legislation being in force, documents of bodies of the European Union as well as documents attesting to the importance of the problem, so as parliamentary questions will be indicated (desk research). There was undertaken the analysis of data corresponding to the self-employment in Opolskie Voivodship having as the aim pointing the problem (data analysis).

Keywords: samozatrudnienie, własna działalność gospodarcza, małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP), gospodarka regionalna
[self-employment, own business activity, small and medium-enterprises, regional economy]
JEL: H00, K00, O00

Łukasz Mach

Analiza potencjału infrastruktury mieszkalnictwa oraz jej wpływ
na zrównoważony rozwój regionalny ze szczególnym uwzględnieniem
RPO Województwa Opolskiego 2014–2020

W artykule przedstawiono proces badawczy mający na celu parametryzację potencjału infrastruktury mieszkalnictwa. Realizacja procesu badawczego została przeprowadzona w kilku etapach, w których do najważniejszych należy zaliczyć: identyfikację zmiennych diagnostycznych, przeprowadzenie procesu wielowymiarowego porządkowania liniowego, obliczenie dynamiki zmian, opracowanie macierzy sub-potencjałów oraz matrycy wpływu i oddziaływania. Efektem przeprowadzanych badań jest możliwość identyfikacji województw o silnej i słabej pozycji rankingowej oraz wysokiej jak i niskiej dynamice zmian. Identyfikacja stopnia rozwoju poszczególnych województw umożliwi uzyskanie kompleksowego poglądu na poziom rozwoju naszego kraju w obszarze infrastruktury mieszkalnictwa.

Analysis of the Potential Residential Infrastructure and its Impact
on Balanced Regional Development with Particular Emphasis
on RPO WO 2014–2020

This paper presents the research process aimed at parameterization potential residential infrastructure. Implementation of the research process was conducted in several stages, in which the most important are the following: identification of diagnostic variables, through the process of multidimensional linear ordering, calculating the dynamics of change, development potentials of the sub-matrix and matrix influence and impact. The result of the research is to identify regions of the strong and the weak position of the ranking and the high and low dynamics change. Identification of the level of development of individual regions, will allow for a comprehensive view of the level of development of our country in the area of residential infrastructure.

Keywords: infrastruktura mieszkalnictwa, nieruchomości mieszkaniowe, rozwój regionalny
[infrastructure, residential, regional development]
JEL: R31, R11, R58

Alicja Kolasa-Więcek

Aktualny stan rozwoju energetyki odnawialnej w województwie opolskim

Udział energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych w ogólnym zużyciu energii elektrycznej w województwie opolskim wynosi ponad 9%. W województwie opolskim planowanych jest szereg inwestycji wykorzystujących OZE, w szczególności budowa siłowni wiatrowych. Realizowane również będą inne inwestycje ekoenergetyczne, w tym budowa biogazowni, elektrowni fotowoltaicznych i wodnych. W artykule zaprezentowano aktualny stan rozwoju odnawialnych źródeł energii w regionie oraz ich potencjał.

The Current State of Renewable Energy Development
in the Opolskie Voivodship

The share of electricity from renewable sources in the general consumption of electricity in the Opole province is more than 9%. In the Opole province a series of renewable sources of energy investments are planned, in particular the wind turbines construction. It will also be implemented different eco-energy investments, including the biogas plants, photovoltaic and water constructions. The article presents the current state of development of renewable energy sources in the region and their potential.

Keywords: odnawialne źródła energii, województwo opolskie, energia wiatru, energia wody, biomasa, energia geotermalna, energia słoneczna
[renewable energy resources, Opolskie Voivodship, wind energy, water energy, biomass, geothermal energy, sun energy]
JEL: Q42

Stanisław Krawiec, Anna Bereś

Wpływ powiązań sieciowych na rozwój innowacyjności przedsiębiorstw
w nowej perspektywie finansowej 2014–2020

W dobie intensywnego rozwoju gospodarki, postępu technologicznego, dynamiki innowacyjności, widoczny jest rozwój powiązań sieciowych. Płaszczyzną do zacieśnienia współpracy pomiędzy przedsiębiorstwami, jednostkami naukowymi oraz innymi podmiotami wchodzącymi w skład powiązań sieciowych są prace badawczo-rozwojowe i konieczność wdrażania wypracowanych innowacji na rynek. Współpraca biznesu ze sferą nauki jest także nieodłącznym czynnikiem pozwalającym w nowej perspektywie finansowej 2014–2020 na uzyskanie wsparcia dla koordynatorów klastrów na szeroki zakres działań wspierających proces rozwoju inicjatyw klastrowych.

Network Cooperation Influence on Development of Innovation in Business
with New Perspective of the Structural Funds for 2014–2020

During the time of the economy intensive development, technological progress, innovation dynamics the development of networking is quite visible. The common ground to strengthen cooperation between enterprises, research units and other entities being a part of the network cooperation are research and development works and the need to marked developed innovations. The cooperation between business and the science sector is also an integral factor to obtain support for cluster coordinators and support for a wide range of development process activities for cluster initiatives with grant from the new financial perspective 2014–2020.

Keywords: innowacje, klastry, powiązania sieciowe, dotacje, fundusze
[innovations, research and development works, clusters, network cooperation, grants, founds]
JEL: O30

Tomasz Odzimek

Aspekty skutecznego zarządzania kooperacją biznes–nauka–administracja
w kontekście lokalnej gospodarki

Artykuł ma na celu przedstawienie działań władzy lokalnej uczestniczącej w kooperacji pomiędzy sektorem nauki a przedsiębiorstwami w ramach wzajemnej kooperacji trzech podmiotów występujących w danym regionie: władzy lokalnej, szkół wyższych i przedsiębiorstw. W części pierwszej autor rozważa zagadnienie zarządzania kooperacją w ramach tzw. złotego trójkąt innowacji, określenie ról poszczególnych uczestników kooperacji, ze szczególnym uwypukleniem działań motywacyjnych władzy lokalnej. Część druga praktyczna zawiera przykłady skutecznych działań władzy lokalnej w ramach zarządzania kooperacją złotego trójkąta na obszarze miast akademickich w Polsce. Przykłady odnoszą się do przedsięwzięć mających na celu wypełnianie funkcji motywowania uczestników kooperacji do angażowania się w proces transferu wiedzy. Część druga bazuje na badaniach własnych autora oraz analizie dokumentów dotyczących działań władz lokalnych na obszarze Polski. Opisane przykłady działań mogą stanowić podstawę do wypracowania rozwiązań praktycznych stymulujących budowę gospodarki opartej na wiedzy, w ujęciu gospodarki lokalnej.

Aspects of Effective Government of Knowledge-Transfer in the Business-University-Administration Cooperation in the Context of Local Economy

The goal of the article is presentation of local authority activity as a part of cooperation between universities and enterprises. The first part of the article includes specifically the motivating role of local authorities, which influences the local academics and scientists in the work to be active and efficient in cooperation with local enterprises in order to transfer of knowledge. The second part concerns some of good examples of motivating activity of local authorities as a part of triple helix in academic cities. This part of the article includes also own studies and research of official documents about motivating activity, especially followed 20 academic cities. These examples could be used of the local authorities in the creating of framework of triple helix, especially stimulating the local transfer of knowledge between scientists and entrepreneurs.

Keywords: kooperacja złotego trójkąt innowacji, transfer wiedzy, funkcja motywacyjna
[triple helix cooperation, transfer of knowledge, motivating activity]
JEL: H89, O2, O3

Sławomir Olko

Instrumenty wsparcia klastrów kreatywnych w Polsce i Europie

Artykuł przedstawia ogólną analizę instrumentów wsparcia klastrów kreatywnych w oparciu o opisane, istniejące instrumenty wsparcia ze środków publicznych. Instrumenty wsparcia klastrów są bezpośrednią konsekwencją prowadzonej polityki innowacyjnej i klastrowej na poziomie UE, kraju (polityka narodowa) oraz regionu. Ze względu na swoją specyfikę klastry kreatywne wymagają również specyficznych instrumentów wsparcia dostosowanych do sposobów zarządzania wiedzą w klastrze oraz prowadzonych przez klaster aktywności. W nowym okresie programowania (2014–2020) przewidziano różne formy wsparcia w których mogłyby uczestniczyć bezpośrednio lub pośrednio klastry kreatywne.

Instruments Supporting Creative Clusters in Poland and Europe

The paper presents the general analysis of exiting instruments supporting creative clusters using described information about existing public support for clusters. Instruments for supporting clusters are the direct consequence of innovation policy and cluster policy realized on the EU, national and regional level. Because its specificity creative cluster needs specific instruments of support adapted to the methods of knowledge management in the cluster and activities carried out by the cluster. In the new programming period (2014–2020) varied forms of support have been provided, involving directly and indirectly creative clusters.

Keywords: polityka innowacyjna, polityka klastrowa, klastry, sektory kreatywne
[innovation policy, cluster policy, clusters, creative industries]
JEL: O32, R11

Justyna Zygmunt

Entrepreneurship as a Factor of Regional Development

The main goal of this paper is to characterize the level of entrepreneurship in the Opolskie Voivodship. The structure of the paper consists of two parts. First one contains the results of literature studies on entrepreneurship as a factor of regional development while second part includes the results of empirical research on entrepreneurship in the Voivodship in question for period 2002–2014.

Przedsiębiorczość jako czynnik rozwoju regionalnego

Głównym celem pracy była charakterystyka poziomu przedsiębiorczości w województwie opolskim. Konstrukcję artykułu tworzą dwie części. Pierwsza z nich zawiera wyniki badań literaturowych nad przedsiębiorczością jako czynnikiem rozwoju regionalnego. Natomiast druga część artykułu obejmuje analizę przedsiębiorczości we wspomnianym województwie, dla okresu badawczego: 2002–2014.

Keywords: entrepreneurship, regional development, Opolskie Voivodship, natural persons running economic activities, microenterprises
[przedsiębiorczość, rozwój regionalny, województwo opolskie, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, mikroprzedsiębiorstwa]
JEL: D83, R11, R58

Daniel Butyter

Znaczenie sektora transportowego w wymianie handlowej
państw Partnerstwa Wschodniego i Polski

Rynek usług transportowych stanowi integralną część gospodarki regionalnej. Poprawność funkcjonowania tego rynku determinuje sprawność i efektywność działania całego systemu gospodarki kraju, poszczególnych regionów oraz współpracy między państwami. Celem artykułu jest określenie wpływu rynku transportowego w państwach należących do programu Partnerstwa Wschodniego (Ukraina, Mołdawia, Gruzja, Armenia i Azerbejdżan) dla wymiany handlowej między tymi krajami a Polską. Analiza rynku transportowego w państwach Partnerstwa oraz danych dotyczących wartości dóbr i usług transportowanych poszczególnymi środkami transportu między krajami Partnerstwa a Polską, pozwoliła na sformułowanie wniosku, iż źle rozwinięta infrastruktura transportowa w państwach Partnerstwa Wschodniego przyczynia się do hamowania wymiany handlowej między Polską a tymi państwami.

The Role of Transport Sector for Trade between Eastern Partnership Countries and Poland

The market of transport services is an integral part of the regional economy. The correctness of functioning of this market determines the effectiveness and efficiency of the entire economic system of the country, the regions and cooperation between states. This article aims to determine the impact of the transport market in countries belonging to the Eastern Partnership (Ukraine, Moldova, Georgia, Armenia and Azerbaijan) on trade between these countries and Poland. Analysis of the transport market in the countries of the Partnership and data about the value of goods and services transported by various means of transport between the countries of the Partnership and Poland has allowed to conclude that poorly developed transport infrastructure in the countries of the Eastern Partnership contributes to inhibit trade between Poland and these countries.

Keywords: Polska, Partnerstwo Wschodnie, infrastruktura transportowa, rynek usług transportowych
[Poland, Eastern Partnership, Transport infrastructure, market of transport services ]
JEL: F20, O18, R40

Aleksandra Zygmunt

Family Businesses as a Determinant of Region’s Sustainable Development

The main aim of the article is to highlight the significance of family businesses in regional development balancing. At first, the special attention was put on issues related to the sustainable development of regions. In this respect, it has been indicated key assumptions of sustainable development policy according to the European Union, and Polish actions in this area included in the National Development Strategy 2020, the National Regional Development Strategy 2010–2020 and the Long-term National Development Strategy. Next, it was made considerations concentrated on the determinants of regional development balancing. Particular attention was focused on endogenous determinants, which characterize important role in region’s sustainable development. Among them special place constitute the region’s competitiveness. The results of the literature research indicate that in this area a key role may play family businesses due to their specific nature and importance in the economy. As a result, family businesses should be regarded as an essential endogenous component of region’s sustainable development.

Przedsiębiorstwa rodzinne jako determinanta zrównoważonego rozwoju regionu

Zasadniczym celem artykułu jest uwypuklenie znaczenia przedsiębiorstw rodzinnych jako czynnika zrównoważonego rozwoju regionu. W pierwszej kolejności szczególną uwagę zwrócono na zagadnienia związane ze zrównoważonym rozwojem regionu. W tym zakresie uwypuklono kluczowe założenia polityki Unii Europejskiej dotyczące równoważenia regionów oraz działania Polski w tym zakresie zawarte w Strategii Rozwoju Kraju 2020, Krajowej Strategii Rozwoju Regionalnego 2010-2020 oraz Długookresowej Strategia Rozwoju Kraju. W dalszej kolejności przeprowadzono rozważania nad czynnikami zrównoważonego rozwoju. W tym obszarze skoncentrowano się przed wszystkim na czynnikach endogenicznych, które wyróżnia znacząca rola w równoważeniu rozwoju regionu. Podkreślono, że spośród czynników endogenicznych istotne miejsce zajmuje podnoszenie konkurencyjności. Wyniki badań literaturowych wskazują, że w tym zakresie kluczową rolę mogą odgrywać przedsiębiorstwa rodzinne ze względu na ich specyficzny charakter i znaczenie w gospodarce. W konsekwencji, przedsiębiorstwa te powinny być traktowane jako istotna składowa endogenicznego równoważenia rozwoju regionu.

Keywords: region’s sustainable development, family businesses
[zrównoważony rozwój regionu, przedsiębiorstwa rodzinne]
JEL: R11

Gabriela Jyż

Charakter prawny terminów w postępowaniach o przyznanie płatności
producentom rolnym w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych
w Polsce (wybrane zagadnienia)

Celem artykułu jest analiza orzeczeń sądów administracyjnych w Polsce wydanych w sprawach identyfikacji charakteru prawnego terminów w postępowaniach administracyjnych o przyznanie płatności rolnych. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że kwestia właściwego określenia charakteru prawnego poszczególnych terminów występujących w przepisach prawa administracyjnego jest zagadnieniem ważnym, ale równocześnie budzącym kontrowersje. Jednocześnie określenie charakteru prawnego terminów jest bardzo istotnym zagadnieniem z uwagi na różne skutki prawne poszczególnych rodzajów terminów w prawie administracyjnym dla praw i obowiązków producentów rolnych ubiegających się o przyznanie płatności rolnych.

The Legal Nature of Terms in Procedures for the Award of Payments to Agricultural Producers in the Light of the Case Law of Administrative Courts
in Poland (selected issues)

The aim of the article is to analyze the decisions of administrative courts in Poland judgments concerning the identification of the legal nature of deadlines in administrative proceedings for the grant of agricultural payments. In the jurisprudence of administrative courts it is stressed that the issue of proper determination of the legal nature of the various terms used in the provisions of administrative law is an important issue, but at the same time arousing controversy. At the same time specify the nature of the legal terms is a very important issue because of the different legal consequences of particular types of deadlines in administrative law to the rights and obligations of the agricultural producers applying for agricultural payments.

Keywords: terminy w prawie, klasyfikacja terminów w prawie administracyjnym, przywrócenie terminu w prawie administracyjnym, płatności rolne, orzeczenia sądów administracyjnych
[the terms in the law, the classification of deadlines in administrative law, restoration deadline in administrative law, agricultural payments, the judgment of the Administrative Court]
JEL: K00

Надежда Архипова [Nadezhda Arkhipova],
Людмила Садовникова [Lyudmila Sadovnikova]

Миграция, гуманитарные технологии и механизмы взаимодействия региональных и образовательных структур

Мотивами миграции являются проблемы экономического, политического характера. Неконтролируемая миграция приводит к психологической социально-экономической, межличностной и прочим проблемам как в странах «оттока», так и в странах миграционного «наплыва». Для решения миграционных проблем необходимо внедрение т.н. Гуманитарных технологий. Их использование связано с применением системного подхода, стратегическим планированием. В этом основополагающую роль играет (помимо политических и экономических сфер) образовательный процесс, связанный с подготовкой специалистов высшей квалификации. В статье представлены основные направления, связанные с влиянием образовательных структур на экономическое и роциальное развитие регионов. Стабильная политическая и экономическая ситуация регионов и стран приводит к снижению миграционных потоков.

Migration, the Humanistic Technologies and the Mechanisms of Cooperation of Education Structures

The political and economic problems are considered as the motives of migration. The uncontrolled migration leads to the psychological social economic interpersonal and others problems in the “drain” countries as well as in the “influx” countries. In order to solve the migration problems it is necessary to implement so-called humanistic technologies. This application is connected with the implementation of systems approach and strategic planning. In this, the fundamental role is acted (in spite of the political and economic areas) by the educational process that is relating to the preparation of the specialists of higher qualifications. In the article, the basic directions are depicted, related to the influence of educational structures on the economic and social development of regions. The stable political and economic situation of the regions and countries leads to the decrease of emigration flood.

Keywords: миграция, этническая и социальная напряженность, миграционные потоки, гуманитарные технологии, когнитивный подход, рынок труда, консалтинг, образовательное пространство, механизм взаимодействия регищнов и ВУЗОВ, стейкхолдеры региона
[migration, social and ethnic tension, migratory flood, humanistic technologies, cognitive approach, labor market, consulting, organizing space, mechanisms of cooperation of region and higher educational institutions]
JEL: F2, O15

Jan Andreasik

Semantyczna reprezentacja systemu bezpieczeństwa. Metoda analizy rezonansu funkcjonalnego FRAM

Artykuł prezentuje opis metody funkcjonalnego rezonansu FRAM (Functional Resonance Analisis Method) opracowanej przez Hollnagela. W artykule przedstawiono model reprezentacji systemu bezpieczeństwa oraz procedury agregacji zmienności funkcji. Podano szereg przykładów wykorzystania metody FRAM w analizie bezpieczeństwa systemów technicznych i przedsiębiorstw. Artykuł ma charakter kompilacyjny.

Semantic Representation of the Safety System. The Functional Resonance Analysis Method FRAM

The paper describes the functional resonance analysis method FRAM. The FRAM method was presented by Eric Hollnagel. First part focuses on semantic representation of the safety system, second part describes the aggregation of variability procedures. Third one presents cases of the FRAM method application into analysis of safety system in industrial areas. The paper is compiled article based on other papers.

Keywords: FRAM, model reprezentacji systemu bezpieczeństwa
[FRAM, safety system, variability procedures]
JEL: D8

Jarosław Bielak, Andrzej Burda, Mieczysław Kowerski, Krzysztof Pancerz

Modelling and Forecasting Cash Withdrawals in the Bank

The goal of the paper is searching for the optimal forecasting model estimating the amount of cash withdrawn daily by the customers of one of the Polish banks by means of statistical and machine learning methods. The methodology of model creation and assessment criteria are significantly different for the models considered in the paper — i.e., for ARMAX and MLP. However, the comparison of forecasts generated by both models seems to be useful. Variables and attributes reflecting the calendar effects, used in both models, in case of obtained errors of forecasts less than 20%, showed a significant, non-linear influence of this type of predictors on the amount of the daily cash withdrawals at the bank, and hence on the amount of the daily declared cash limit.

Modelowanie i prognozowanie wypłat gotówki w banku

Prezentowane badania są próbą poszukiwania optymalnego modelu prognostycznego do oszacowania dziennej ilości gotówki pobieranej przez klientów jednego z polskich banków za pomocą metod statystycznych oraz metod uczenia maszynowego. Metodologia tworzenia modelu i kryteria oceny znacząco różnią się dla zastosowanych i opisanych w artykule modeli (ARMAX i MLP). Z tego powodu porównanie prognoz generowanych przez oba modele wydaje się być szczególnie interesujące i przydatne. Zmienne i atrybuty odzwierciedlające efekty kalendarzowe, użyte w obu modelach, w przypadku uzyskanych błędów prognoz poniżej 20%, wykazały znaczny, nieliniowy wpływ tego typu czynników predykcyjnych na wysokość dziennych wypłat gotówki, a więc pośrednio na wielkość limitu dziennego stanu gotówki w banku.

Keywords: bank cash withdrawals forecasts, ARMAX and MLP models
[prognozy wypłat gotówkowych w banku, ARMAX, MLP]
JEL: C22, C45, C53, G21