okładka t. 16 nr 4

Fifty years ago prof. Zdzisław Hellwig published in Przegląd Statystyczny journal an article entitled: “Zastosowanie metody taksonomicznej do typologicznego podziału krajów ze względu na poziom ich rozwoju i struktury wykwalifikowanych kadr” [Procedure of evaluating high level manpower data and typology of countries by means of the taxonomic method], in which he presented a number of proposals for use of a method - the so-called Wrocław taxonomy in economic research (measuring differences and similarities in economic development of various countries, division of countries into more homogeneous groups and defining the structure of qualified staff corresponding to the level of economic development of the country). The method was originally developed by a group of Polish mathematicians at the University of Wrocław. The pattern of economic development method presented in the article was the first proposal of linear ordering in the area of economic research.

fragment artykułu
Dynamics of Economic Development Measure. Fiftieth Anniversary of Publication of the Article by Prof. Zdzisław Hellwig

 

Spis treści

Kazimierz Górka, Marcin Łuszczyk, Agnieszka Thier

The Impact of a Circular Economy on Sustainable Development

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Tadeusz Pindór

Technological Entrepreneurship as a Factor of Development and Restructuring of the Global Economy

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Maria Bernat, Sylwia Jasek

Barriers to Innovation Activity. The Macro-, Mezo- and Microeconomic Approach on the Example of Poland

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Krzysztof Łobos, Mirosława Szewczyk

Entrepreneurial Orientation, Growth and Development of SMEs.
Empirical Results from Poland and the Czech Republic

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Mariusz Zieliński

Increased Employment Rates and the Nature of the Economic Growth
in Poland’s Voivodships

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Marcin Łuszczyk, Agnieszka Janeta

An Impact of Business Cycles on Revenues and Expenditures of
Communes in Poland

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Sabina Kubiciel-Lodzińska, Bogdan Ruszczak

Labor Market Segmentation as an Important Factor in Research of Labor Immigration. Comparative Analysis Based on the Opolskie Voivodship Empirical Findings

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Janusz Wielki, Inessa Sytnik, Artem Stopochkin

Structural Disparities in the Polish Economy: Regional Development

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Małgorzata Adamska

Application of Marketing Communication Tools in Small and Medium Enterprises. Results of Regional Research

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Barbara Kos, Robert Tomanek

Development of Logistics Studies as an Example of Adapting Higher Education to the Needs of Knowledge-Based Economy

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Adam Przybyłowski, Jagoda Rahn

Innovations Shaping Smart Mobility. Tri-City Case Study

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Krzysztof Malik, Anna Jasińska-Biliczak, Mariusz Grochowski

Internal and External Costs in Sustainable Development of the Healthcare System in Poland. Case Study of the John Paul II Specialist Hospital
in Głuchołazy

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Łukasz Mach

The Assessment of Development Potential for Voivodship Capital Cities
in the Aspect of Local Housing Markets

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Małgorzata Burchard-Dziubińska, Tomasz Jakubiec

The Role of Green Public Procurement in the Implementation of Sustainable Development. City of Łódź Case Study

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Jan Andreasik

Knowledge Management Models. State of the Art

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Kamila Boguszewska, Natalia Przesmycka

Spatial Planning in Environmentally Valuable Areas in the Context of
Public Participation on the Example of Czechów Hills in Lublin

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

Jarosław Bielak, Mieczysław Kowerski

Dynamics of Economic Development Measure. Fiftieth Anniversary of Publication of the Article by Prof. Zdzisław Hellwig

streszczenie/abstract »     pełny tekst »

 

Streszczenia

Kazimierz Górka, Marcin Łuszczyk, Agnieszka Thier

The Impact of a Circular Economy on Sustainable Development

The issue of the exhaustibility and limited of natural resources has been noticed, among others, as a result of intensive economic development and civilization progress. In the second half of the 20th the emission of industrial and municipal pollutants, mainly as a result of burning fossil fuels, also became a serious problem. The article presents the essence and manifestations of the economy in a closed circuit and its impact on shaping sustainable socio-economic development, as well as the analysis of the possibilities of implementing these principles in business practice and in everyday life. According to the authors, managing in a closed circulation appears to be the highest stage of civilization development. Closing the so-called the loop and the economic cycle is becoming real in many areas as a result of extending the life cycle of products, the use of an ever-wider range of waste as secondary raw materials — instead of primary raw materials, the use of renewable energy sources, rationalization of water and forest management, etc.

Wpływ gospodarki obiegu zamkniętego na na trwały i zrównoważony rozwój

Kwestia wyczerpywalności i ograniczoności zasobów naturalnych została dostrzeżona między innymi na skutek intensywnego rozwoju gospodarczego i postępu cywilizacyjnego. W drugiej połowie XX wieku poważnym problemem stała się również emisja zanieczyszczeń przemysłowych i komunalnych, głównie w wyniku spalania paliw kopalnych. W artykule przedstawiono istotę i przejawy gospodarki w obiegu zamkniętym oraz jej wpływ na kształtowanie zrównoważonego i trwałego rozwoju społeczno-gospodarczego, a także analizę możliwości wdrażania tych zasad w praktyce gospodarczej i w życiu codziennym. Zdaniem autorów gospodarowanie w obiegu zamkniętym jawi się jako najwyższy obecnie etap rozwoju cywilizacyjnego. Zamykanie tzw. pętli i obiegu gospodarczego staje się realne już w wielu dziedzinach w wyniku wydłużania cyklu życia wyrobów, stosowania coraz większego zbioru odpadów jako surowców wtórnych — w miejsce surowców pierwotnych, korzystania z odnawialnych źródeł energii, racjonalizacji gospodarki wodnej oraz leśnej itp.

Keywords: sustainable development, natural resources, circular economy
[trwały i zrównoważony rozwój, zasoby naturalne, gospodarka zamknięta]
JEL: Q01, Q30, Q50

Tadeusz Pindór

Technological Entrepreneurship as a Factor of Development and Restructuring of the Global Economy

The main problem dealt with in the publication is the role of technological entrepreneurship in stimulating the processes of development and restructuring of the global economy. The purpose of the paper is to identify and analyze the factors of development and restructuring of the global economy against the background of the challenges and circumstances arising out of compliance with the criteria of sustainable and inclusive development. The paper provides an overview based on the analysis of the world literature, including the Polish contribution, as well as on the experience gained thus far by the leaders in the civilizational transformations of the last decades. The processes illustrating the emergence of a new economic map of the world were based on information concerning the ranking of the technology readiness level — i.e., the capability of an economy to absorb technologies increasing productivity of production factors. This parameter is currently the key element of the economic competitiveness of the individual states. The sources of this information were global reports issued by the OECD, various UN agencies, the World Economic Forum, as well as independent international analytical institutions. The common access to products created as a result of applying disruptive technologies implies a large number of civilizational threats of a hitherto unknown scale. It is advisable to undertake formative actions addressed to users of new devices concerning responsible use of the achievements of inventors and manufacturers of new products.

Przedsiębiorczość technologiczna jako czynnik rozwoju i restrukturyzacji gospodarki światowej

Głównym problemem, podjętym w publikacji jest rola przedsiębiorczości technologicznej w dynamizacji procesów rozwoju i strukturalnych przekształceń gospodarki światowej. Celem artykułu jest identyfikacja czynników rozwoju i restrukturyzacji gospodarki światowej na tle wyzwań i uwarunkowań, wynikających z przestrzegania kryteriów rozwoju zrównoważonego oraz inkluzywnego. Artykuł ma charakter przeglądowy, oparty jest na analizie literatury światowej, w tym polskiej a także dotychczasowych doświadczeń liderów transformacji cywilizacyjnej. Procesy ilustrujące powstanie nowej, gospodarczej mapy świata oparto na informacjach dotyczących rankingu gotowości technologicznej, to jest zdolności gospodarki do absorbowania technologii, zwiększających wydajność czynników wytwórczych. Parametr ten stanowi obecnie kluczowy element konkurencyjności gospodarczej poszczególnych państw. Źródła tych informacji stanowiły globalne raporty OECD, agend ONZ, World Economic Forum oraz niezależnych, międzynarodowych instytucji analitycznych. Powszechny dostęp do produktów, powstałych w wyniku zastosowania technologii przełomowych, stwarza wiele zagrożeń cywilizacyjnych o nieznanej dotychczas skali. Celowe jest podjęcie przedsięwzięć formacyjnych wobec użytkowników nowych urządzeń dla odpowiedzialnego korzystania z osiągnięć wynalazców i wytwórców nowych produktów.

Keywords: technological entrepreneurship, disruptive technologies, technology readiness, development and restructuring of the economy
[przedsiębiorczość technologiczna, technologie przełomowe, gotowość technologiczna, rozwój i restrukturyzacja gospodarki]
JEL: O10, O32

Maria Bernat, Sylwia Jasek

Barriers to Innovation Activity. The Macro-, Mezo- and Microeconomic Approach on the Example of Poland

Innovations are gaining more and more attention in studies and research mainly due to their role in the socio-economic development of countries. However, many countries and regions face real problems in creation, diffusion and absorption of innovation. The aim of the paper is to explore the barriers and bottlenecks which may influence and limit innovative activity across the country, regions and companies. The level of innovation in an economy is the result of many factors. For this reason, the article indicates not only the economic barriers which may appear at various stages of the innovation process, but also includes the cultural, behavioral, sociological and anthropological background. As a result, the various taxonomies of barriers are presented and evaluated. Particular attention is paid to the comprehensive interactions between various actors and institutions in the innovation process. Thus, the article focuses on and highlights the regional aspect which encourages the need of cooperation between businesses and institutions in order to understand the negative determinants blocking innovation.

Bariery działalności innowacyjnej. Makro-, mezo- i mikroekonomiczne ujęcie na przykładzie Polski

Innowacje nabierają coraz większego znaczenia w badaniach naukowych głównie ze względu na ich rolę w rozwoju społeczno-gospodarczym krajów. Jednak wiele państw i regionów boryka się z realnymi problemami w tworzeniu, dyfuzji i absorpcji innowacji. Celem artykułu jest zbadanie barier i wąskich gardeł, które mogą wpływać i ograniczać działalność innowacyjną w całym kraju, regionach i przedsiębiorstwach. Poziom innowacyjności w gospodarce jest wypadkową wielu czynników. Z tego względu artykuł wskazuje nie tylko na bariery ekonomiczne, które mogą pojawić się na różnych etapach procesu innowacyjnego, ale uwzględnia również tło kulturowe, behawioralne, socjologiczne i antropologiczne. W rezultacie prezentowane i oceniane są różne typologie barier. Szczególną uwagę zwraca się na kompleksowe interakcje pomiędzy różnymi podmiotami i instytucjami w procesie innowacji. W artykule skupiono się więc na aspekcie regionalnym, który zachęca do współpracy pomiędzy firmą a instytucjami w celu poznania negatywnych uwarunkowań blokujących innowacyjność.

Keywords: innovation, innovation barriers, economic and noneconomic conditions
[innowacje, bariery innowacji, uwarunkowania ekonomiczne i pozaekonomiczne]
JEL: O3

Krzysztof Łobos, Mirosława Szewczyk

Entrepreneurial Orientation, Growth and Development of SMEs.
Empirical Results from Poland and the Czech Republic

Based on individual-level data from a cross-sectional sample of small and medium enterprises located in Poland and the Czech Republic we performed an analysis of the impact of entrepreneurial orientation on SMEs’ growth and development. The hypotheses outlined in the study were tested by using structural equation modeling. The study results revealed that overall there was a strong measure of agreement among SMEs from Poland and the Czech Republic. SMEs in Poland and the Czech Republic have a similar approach to pro-activeness, innovativeness and risk-taking. However, Polish firms are less likely to act aggressively. The results of the structural equation modeling indicate entrepreneurial orientation affects SME growth and development. In general, when enterprises seek to innovate and to outpace competitors they are rewarded for their efforts.

Orientacja przedsiębiorcza a rozwój MŚP.
Wyniki badań empirycznych przedsiębiorstw z Polski i Czech

Przeprowadzono analizę wpływu orientacji przedsiębiorczej na wzrost i rozwój MŚP na podstawie danych jednostkowych pozyskanych z małych i średnich przedsiębiorstw zlokalizowanych w Polsce i Czechach. Zastosowano modelowanie równań strukturalnych. Wyniki badania dla MŚP z Polski i Republiki Czeskiej są zgodne. MŚP w Polsce i Czechach mają podobne podejście do proaktywności, innowacyjności i podejmowania ryzyka. Jednak polskie firmy rzadziej zachowują się agresywnie. Wyniki modelowania równań strukturalnych wskazują, że orientacja na przedsiębiorczość wpływa na wzrost i rozwój MŚP. Przedsiębiorstwa innowacyjne, dążące do wyprzedzenia konkurencji, są nagradzane za swoje wysiłki.

Keywords: small and medium-sized enterprises, entrepreneurial orientation, growth, development, structural equation modeling
[małe i średnie przedsiębiorstwa, orientacja przedsiębiorcza, wzrost, rozwój, modelowanie strukturalne]
JEL: D22, L25, L26

Mariusz Zieliński

Increased Employment Rates and the Nature of the Economic Growth
in Poland’s Voivodships

The purpose of the article is to study the impact of basic production factors (level of employment and value of fixed assets) on the economic growth rate in different regions of Poland. The hypothesis presented in the article is that in the process of economic growth, the human factor (level of employment) plays a greater role than the fixed assets. The hypothesis was verified using the data published by the Central Statistical Office in the Statistical Yearbooks of the Regions for the years 2000 and 2015. The results of the study confirm the validity of the formulated hypothesis. Also, the author of the article made the effort to identify the voivodships characterized by extensive and intensive economic growth.

Wzrost zatrudnienia a charakter wzrostu gospodarczego województw w Polsce

Celem artykułu jest zbadanie wpływu podstawowych czynników produkcji (poziomu zatrudnienia i wartości środków trwałych) na tempo wzrostu gospodarczego w ujęciu regionalnym w Polsce. Hipotezą artykułu jest twierdzenie, że w procesie wzrostu gospodarczego większą rolę większą rolę odgrywa czynnik ludzki (poziom zatrudnienia) niż majątek produkcyjny. Do weryfikacji postawionej hipotezy wykorzystano dane publikowane przez GUS w Rocznikach Statystycznych Województw dla lat 2000 i 2015. Wyniki badań przemawiają za pozytywną weryfikacją hipotezy o większym znaczeniu wzrostu zatrudnienia niż wartości środków trwałych dla wzrostu gospodarczego. Dodatkowo, w artykule starano się zidentyfikować województwa charakteryzujące się ekstensywnym i intensywnym wzrostem gospodarczym.

Keywords: economic growth, extensive and intensive growth, employment, added value, fixed assets
[wzrost gospodarczy, wzrost ekstensywny i intensywny, zatrudnienie, wartość dodana, środki trwałe]
JEL: E22, E24, R23

Marcin Łuszczyk, Agnieszka Janeta

An Impact of Business Cycles on Revenues and Expenditures of
Communes in Poland

One of the basic functions of the state is mitigation of fluctuations in the business cycle. Increased activity in the period of economic slowdown should be demonstrated both by the state budget and local government units. However, the effectiveness of state intervention depends on the condition of the public finance sector. Therefore, in conditions of economic recovery, the state not only should balance its budget, but also should try to pay off at least part of the previously incurred liabilities. According to the authors, the permanent lack of financial discipline of the state, in the near future, will contribute to the budgetary imbalance of communes and will cause serious disruptions in the functioning of local self-governments.

Wpływ cykli koniunkturalnych na dochody i wydatki polskich gmin

Łagodzenie wahań cyklu koniunkturalnego stanowi jedną z podstawowych funkcji państwa. Wzmożoną aktywność w okresie osłabienia gospodarczego powinien wykazać zarówno budżet państwa, jak i jednostki samorządu terytorialnego. Skuteczność interwencji państwa zależna jest jednak od kondycji sektora finansów publicznych. Należy zatem dążyć, aby w warunkach ożywienia gospodarczego państwo nie tylko równoważyło swój budżet, ale również podjęło próbę, przynajmniej częściowej, spłaty zaciągniętych wcześniej zobowiązań. Zdaniem autorów permanentny brak dyscypliny finansowej państwa przyczyni się, już w niedalekiej przyszłości, do powstania nierównowagi budżetowej gmin i spowoduje poważne zakłócenia funkcjonowania samorządów.

Keywords: business cycle, budget revenues, budget expenditures, commune, local government
[cykl koniunkturalny, dochody budżetowe, wydatki budżetowe, gmina, samorząd lokalny]
JEL: E32, H72

Sabina Kubiciel-Lodzińska, Bogdan Ruszczak

Labor Market Segmentation as an Important Factor in Research of Labor Immigration. Comparative Analysis Based on the Opolskie Voivodship Empirical Findings

The purpose of this paper is to draw attention to the need of taking into account the existence of dual labor markets in the majority of developed countries when analyzing research results on labor immigration. The countries most affected with this duality are the ones where immigration is still on the increase; amongst others, Central and Eastern European countries. Selected qualitative and quantitative research methods were implemented in the study. The data source was a structured questionnaire interview conducted in 2007–2008, among 91 employers and the comparison research carried out again in 2014–2015 with 263 participating entrepreneurs. In accordance with the dual labor market theory, the employers were divided into those who offered employment in the primary or the secondary labor market. The research carried out in the Opolskie Voivodship, Poland showed that those employing a foreign labor force were driven by different reasons in the primary or the secondary sector of the labor market. It was also determined that taking into account the segmentation of the labor market in analyses of results of research on labor immigration positively affected their interpretation and provided more precise conclusions.

Segmentacja rynku pracy jako ważny czynnik w badaniach imigracji zarobkowej. Analiza porównawcza na podstawie opolskich badań empirycznych

Celem artykułu jest zwrócenie uwagi na potrzebę uwzględnienia istnienia dualnych rynków pracy w przy analizie wyników badań dotyczących imigracji zarobkowej. Podział rynku pracy jest widoczny w większości krajów rozwiniętych, a coraz bardziej dotknięte tą dwoistością są te, w których imigracja wciąż rośnie czyli kraje Europy Środkowej i Wschodniej. W badaniach wykorzystano wybrane jakościowe i ilościowe metody badawcze. Po raz pierwszy badania przeprowadzono w latach 2007–2008 wśród 91 pracodawców. Wykorzystano w nich ustrukturyzowany kwestionariusz wywiadu. Badania zostały ponownie przeprowadzone w latach 2014–2015 z udziałem 263 przedsiębiorców. Badanych podzielono zgodnie z teorią dualnego rynku pracy, na tych którzy oferowali zatrudnienie na pierwotnym lub wtórnym rynku pracy. W obu przypadkach porównano ich motywy. Badania przeprowadzone w województwie opolskim (Polska) wykazały, że cudzoziemcy podejmujący pracę na pierwotnym rynku pracy kierowali się innymi powodami, decydując się na znalezienie zatrudnienia za granicą, niż osoby pracujące na wtórnym rynku pracy. Ponadto stwierdzono, że również pracodawcy zatrudniający cudzoziemską siłę roboczą kierowali się różnymi przesłankami przy zatrudnianiu pracowników z zagranicy w zawodach należących do pierwotnego lub wtórnego segmentu rynku pracy. Stwierdzono również, że uwzględnienie segmentacji rynku pracy w analizach wyników badań dotyczących imigracji zarobkowej wpłynęło pozytywnie na ich interpretację i pozwoliło uzyskać bardziej precyzyjne wnioski.

Keywords: labor market, immigration, market segmentation, entrepreneurs
[rynek pracy, imigranci, segmentacja rynku pracy, przedsiębiorcy]
JEL: C83, J23, J61

Janusz Wielki, Inessa Sytnik, Artem Stopochkin

Structural Disparities in the Polish Economy: Regional Development

The purpose of this study is to identify structural imbalances in the regional development of the Polish economy on the basis of the level and specifics of regional development analysis. In order to achieve this goal, the data from the Polish Central Statistics Office describing the labor market, and the demographic and economic situation in Poland have been utilized. The analysis period is 2005–2016. The heterogeneity of regional development generates a number of economic, social and political issues, the solution of which requires the formation of a fundamentally new sustainable development policy concept. Such a concept is supposed to be based on an integrated approach that takes into account the specifics of development each individual region in the country.

Różnice strukturalne w regionalnym rozwoju polskiej gospodarki

Celem niniejszego opracowania jest identyfikacja różnic strukturalnych w regionalnym rozwoju polskiej gospodarki na podstawie poziomu i specyfiki rozwoju regionalnego kraju. Aby osiągnąć ten cel, wykorzystano dane Głównego Urzędu Statystycznego w Polsce opisujące stan rynku pracy, sytuację demograficzną i gospodarczą w Polsce. Okres analizy to lata 2005–2016. Różnorodność rozwoju regionalnego rodzi szereg problemów gospodarczych, społecznych i politycznych, których rozwiązanie wymaga stałego ulepszenia koncepcji polityki zrównoważonego rozwoju. Taka koncepcja powinna opierać się na zintegrowanym podejściu uwzględniającym specyfikę rozwoju poszczególnych regionów w kraju.

Keywords: structural disparities, regional development, polish economy, modern economic system
[dysproporcje strukturalne, rozwój regionalny, gospodarka polska, nowoczesny system gospodarczy]
JEL: J21, O18, R58

Małgorzata Adamska

Application of Marketing Communication Tools in Small and Medium Enterprises. Results of Regional Research

This paper aims to investigate the application of different types of communications forms and tools in the context of client capital management and development of the client lifetime value in the sector of small and medium enterprises. The research method was a questionnaire survey using computer-aided telephone interviews (CATI), on a group of 383 small and medium-sized enterprises from the Opolskie Voivodship. This research illustrates the use of diverse forms and tools by diverse members of the SME sector. More importantly, this research prepares conclusions for future development of communication as a main stimulator of increasing client lifetime value. The findings show that the small and medium enterprises in Opolskie Voivodship are aware of the need to use a variety of tools to communicate with clients. The tools are diverse and have a different degree of contact intensity, which effectively contributes to the involvement of clients in the relationship with the company’s offer. In the future the SME sector should develop and diversify channels of communication with client capital. For modern enterprises, the most important thing will be constant development of the client’s lifetime value.

Zastosowanie narzędzi komunikacji marketingowej w małych i średnich przedsiębiorstwach. Wyniki badań regionalnych

Niniejszy artykuł ma na celu zbadanie zastosowania różnych rodzajów form i narzędzi komunikacyjnych w kontekście zarządzania kapitałem klienta i rozwoju wartości życia klienta w sektorze małych i średnich przedsiębiorstw. Wykorzystaną metodą było badanie ankietowe przeprowadzone przy użyciu wspomaganego komputerowo wywiadu telefonicznego (CATI), na grupie 383 małych i średnich przedsiębiorstw z województwa opolskiego. Badanie to ilustruje wykorzystanie różnorodnych form i narzędzi przez różnych członków sektora MŚP. Co ważniejsze, badanie to przygotowuje wnioski dotyczące przyszłego rozwoju komunikacji jako głównego stymulatora zwiększania wartości klienta w czasie. Wyniki wskazują, że małe i średnie przedsiębiorstwa w regionie opolskim są świadome potrzeby korzystania z różnych narzędzi do komunikacji z klientami. Narzędzia są różnorodne i mają różny stopień nasilenia kontaktu, co skutecznie przyczynia się do zaangażowania klientów w relację z ofertą firmy. W przyszłości sektor MŚP powinien rozwijać i zdywersyfikować kanały komunikacji z kapitałem klientów. Dla nowoczesnych przedsiębiorstw najważniejszą rzeczą będzie stałe rozwijanie wartości klienta w czasie.

Keywords: marketing communication, consumer behavior, client capital management, client value, SME
[przedsiębiorstwo, zarządzanie wiedzą, usługi badawcze, współpraca]
JEL: M2

Barbara Kos, Robert Tomanek

Development of Logistics Studies as an Example of Adapting Higher Education to the Needs of Knowledge-Based Economy

The development of the modern economy depends on the efficiency of complex global logistics chains. Logistics employs modern management and telematic technologies, whereas knowledge management is the basis for growth of efficiency and effectiveness of logistics chains. A particular role is played by the universities which educate the future workforce for the Transport-Forwarding-Logistics (TFL) sector. Based on the data from the POLON system, it may be concluded that logistics education is common, especially at the economic and technical universities. According to the Polish statistical data, the graduates find jobs very quickly, whereas their remunerations are higher than the average. The activity of universities in respect of research and education for the purpose of logistics is a factor in the growth of competitiveness of this economy sector. However, it is necessary to improve the study programs, using knowledge of practitioners and results of scientific research.

Rozwój edukacji logistycznej jako przykład dostosowywania szkolnictwa wyższego w Polsce do potrzeb gospodarki opartej na wiedzy

Rozwój współczesnej gospodarki zależy od sprawności złożonych, globalnych łańcuchów logistycznych. W logistyce wykorzystuje się nowoczesne zarządzanie i technologie telematyczne, a podstawą wzrostu sprawności i efektywności łańcuchów logistycznych jest zarządzanie wiedzą. Szczególną rolę odgrywają tu wyższe uczelnie, które kształcą kadry dla sektora Transportu-Spedycji-Logistyki (TSL). Na podstawie danych zawartych w systemie POLON można stwierdzić, że kształcenie logistyczne jest powszechne — zwłaszcza na uczelniach ekonomicznych i technicznych. Wg polskich danych statystycznych absolwenci bardzo szybko znajdują pracą, a wynagrodzenia są wyższe od przeciętnych. Aktywność uczelni wyższych w zakresie badań i kształcenia na potrzeby logistyki jest czynnikiem wzrostu konkurencyjności tego sektora gospodarki. Konieczne jest jednak doskonalenie programów studiów — korzystanie z wiedzy praktyków i wyników badań naukowych.

Keywords: education in the field of logistics, labour market, employability of graduates
[edukacja w zakresie logistyki, rynek pracy, zatrudnienie absolwentów]
JEL: A23, I25, J24, L91

Adam Przybyłowski, Jagoda Rahn

Innovations Shaping Smart Mobility. Tri-City Case Study

The 2020s are predicted to be a decade of transformation for urban mobility. Innovations in the transport sector continue to introduce new opportunities to enhance travel experiences in the cities. This is facilitated by business models that offer a range of new mobility services that provide flexible options to meet travel needs. Good mobility for citizens and businesses greatly increases the attractiveness and competitiveness of cities. The purpose of this paper is to explore the innovations shaping smart mobility in modern agglomerations taking as a case study Tri-City (Gdańsk-Gdynia-Sopot). A survey in the form of a questionnaire was created to study how smart mobility looks in the eyes of the local community. The study was conducted among a randomly selected group of respondents. The results provide some interesting conclusions. The Tri-City community is not fully aware of the fact that there are a lot of smart mobility solutions available within the area. The paper is based on the available literature sources and statistical data, as well as on the survey research study.

Innowacje na rzecz smart mobility na przykładzie Trójmiasta

Przewiduje się, że nadchodzące lata będą dekadą transformacji w zakresie mobilności w miastach. Innowacje w sektorze transportu stwarzają nowe możliwości zwiększania atrakcyjności podróży. Jest to ułatwione dzięki modelom biznesowym, które oferują szereg nowych usług w zakresie mobilności, zapewniając elastyczne opcje spełniające potrzeby podróżnych. Dobre warunki dla realizowania mobilności przez obywateli i przedsiębiorstwa znacznie zwiększają atrakcyjność i konkurencyjność miast. Celem niniejszego artykułu jest analiza innowacji kształtujących inteligentną mobilność w nowoczesnych aglomeracjach na przykładzie Trójmiasta. Opracowano ankietę w formie kwestionariusza, która pozwoliła zbadać, jak inteligentna mobilność wygląda w oczach lokalnej społeczności. Badanie przeprowadzono wśród losowo wybranej grupy respondentów. Wyniki pozwoliły wyciągnąć ciekawe wnioski. Społeczność trójmiejska nie jest w pełni świadoma faktu, że istnieje wiele inteligentnych rozwiązań mobilności dostępnych na tym obszarze. Artykuł opiera się na dostępnych źródłach literatury i danych statystycznych, a także na badaniach ankietowych.

Keywords: innovations, smart & sustainable mobility, agglomerations
[innowacje, inteligentna i zrównoważona mobilność, aglomeracja trójmiejska]
JEL: O43

Krzysztof Malik, Anna Jasińska-Biliczak, Mariusz Grochowski

Internal and External Costs in Sustainable Development of the Healthcare System in Poland. Case Study of the John Paul II Specialist Hospital
in Głuchołazy

The article’s goal is to study internal and external cost as part of the sustainable development paradigm. To illustrate such a problem the role and a scope of presented costs in the health care system are discussed. The practical example from Opolskie Voivodship — the John Paul II Specialist Hospital in Głuchołazy — is presented. For achievement of this aim a literature review is conducted from the scope of health-care economics and its sustainable development as well as internal and external costs (desk research). An analysis of data (data analysis) is performed on the example of the specific hospital (case study). After such analysis it is possible to state that it is necessary to have knowledge regarding the occurrence of diseases in the population and the total (including external) values of social and economic costs of untreated diseases. In order to achieve this, it is necessary to, first of all, implement educational programs. This also applies to general medical practitioners, because, as practice shows, patients are often diagnosed at the stages of disease when effective treatment is nearly impossible.

Koszty wewnętrzne i zewnętrzne w zrównoważonym rozwoju systemu ochrony zdrowia w Polsce. Przykład Szpitala Specjalistycznego im. Jana Pawła II
w Głuchołazach

Celem artykułu jest analiza kosztów zewnętrznych i wewnętrznych w kontekście wdrażania koncepcji rozwoju zrównoważonego. Dla ilustracji tak postawionego problemu badawczego dyskusji poddane zostały miejsce i rola tych kosztów w systemie ochrony zdrowia w Polsce. Problem badawczy omówiony został na przykładzie pochodzącym z Województwa Opolskiego — Szpitala Specjalistycznego im. Jana Pawła II w Głuchołazach — prezentującego podjęty problem badawczy. Aby osiągnąć cel badawczy zatosowano metody przeglądu literatury z zakresu ekonomii ochrony zdrowia i jej trwałego rozwoju oraz identyfikacji istniejących w systemie ochrony zdrowia kosztów zewnętrznych i wewnętrznych (desk research). Przeprowadzona została także analiza danych (data analysis) na przykładzie wskazanego wcześniej szpitala (case study). W konkluzji badań wskazać można na konieczność posiadania wiedzy z zakresu wielkości zachorowań populacji jako takiej oraz całkowitej wartości (wliczając wartość zewnętrzną) społecznych i ekonomicznych kosztów chorób nieleczonych. W tym kontekście konieczna jest implementacja programów edukacyjnych — dotyczy to także praktyków zawodów medycznych, ponieważ, jak wskazuje praktyka, pacjenci często diagnozowani są w późnych stadiach chorób, w wyniku czego efektywne leczenie jest prawie niemożliwe.

Keywords: sustainable development, internal costs, external costs, healthcare system, costs in hospital, health care system economics
[zrównoważony rozwój, koszty wewnętrzne, koszty zewnętrzne, system ochrony zdrowia, koszty hospitalizacji, ekonomia systemu ochrony zdrowia]
JEL: E71, I110, I150

Łukasz Mach

The Assessment of Development Potential for Voivodship Capital Cities
in the Aspect of Local Housing Markets

The purpose of this research is to try to identify development potential for Polish voivodship capital cities in the area of the housing market, with particular consideration of the number of apartments/flats delivered. The Shift Share Analysis (SSA) method has been used to identify development potential of the analyzed cities. The space-time analysis of flats delivered has been carried out in three market aspects regarding flats planned for sale or rent, flats built individually, and other flats (including: condominiums, council flats, company flats and social housing).

Ocena potencjału rozwoju miast wojewódzkich w wymiarze lokalnych rynków nieruchomości mieszkaniowych

Celem przeprowadzonych badań jest próba identyfikacji potencjału rozwojowego polskich miast wojewódzkich, w obszarze rynku nieruchomości mieszkaniowych, ze szczególnym uwzględnieniem liczby mieszkań oddanych do użytkowania. Do identyfikacji potencjału rozwojowego badanych miast wykorzystano metodę przesunięć udziałów (ang. Shift Share Analysis). Analiza przestrzenno-czasowa mieszkań oddanych do użytkowania została przeprowadzona w trzech rynkowych aspektach, tj. w wymiarze mieszkań przeznaczonych na sprzedaż lub wynajmem, mieszkań budowanych indywidualnie oraz mieszkań pozostałych (do których zaliczono mieszkania spółdzielcze, komunalne, zakładowe oraz społeczne czynszowe).

Keywords: housing market, apartments/flats delivered, development potential, the shift-share analysis, regional development
[rynek nieruchomości mieszkaniowych, mieszkania oddane do użytkowania, potencjał rozwoju, analiza przesunięć udziałów, rozwój regionalny]
JEL: R1, R3

Małgorzata Burchard-Dziubińska, Tomasz Jakubiec

The Role of Green Public Procurement in the Implementation of Sustainable Development. City of Łódź Case Study

The article concerns the practical use of green public procurement to implement sustainable development. The use of this type of instrument in the investment activity of the city in the years 2007–2017 is presented on the example of the City of Łódź. Documents related to the implementation of public procurement were analyzed. The research was subordinated to the verification of the hypothesis that the implementation of urban investments using green public procurement and ecological criteria is an effective mechanism for the implementation of sustainable development by the territorial self-government. The results confirmed that green public procurement contributes to the improvement of the natural environment and the quality of life of residents in accordance with the concept of sustainable development.

Rola zielonych zamówień publicznych we wdrażaniu zrównoważonego rozwoju. Przykład Miasta Łodzi

Artykuł dotyczy wykorzystania w praktyce narzędzia realizacji zrównoważonego rozwoju, jakim są zielone zamówienia publiczne. Na przykładzie Miasta Łodzi zostało zaprezentowane zastosowanie zielonych zamówień publicznych w działalności inwestycyjnej miasta w latach 2010–2017. Analizie poddano dokumenty związane z realizacją zamówień publicznych. Przeprowadzone badania zostały podporządkowane weryfikacji hipotezy mówiącej, że realizacja inwestycji miejskich z wykorzystaniem kryteriów ekologicznych jest skutecznym mechanizmem wdrażania zrównoważonego rozwoju przez samorząd terytorialny. Uzyskane wyniki potwierdziły, że zielone przetargi przyczyniają się do osiągania poprawy stanu środowiska przyrodniczego i jakości życia mieszkańców zgodnie z koncepcją zrównoważonego rozwoju.

Keywords: green public procurement, sustainable development, City of Łódź, Poland
[zielone zamówienia publiczne, zrównoważony rozwój, Miasto Łódź, Polska]
JEL: E60, H57, Q01

Jan Andreasik

Knowledge Management Models. State of the Art

In this article knowledge management models are classified into the following groups: 1. Resource models. 1.1. Holistic models. 1.2. Pyramidal models. 2. Process models. 2.1. Knowledge value chain models. 2.2. Branch models of organizational processes. 2.3. Spiral models. 3. Knowledge creation models. 4. Semantic models. As the summary the operationalization of knowledge management models is presented.

Modele zarządzania wiedzą — przegląd

W artykule dokonano klasyfikacji modeli zarządzania wiedzą według nastepujacego układu: 1. Modele zasobowe (modele holistyczne, modele piramidalne), 2. Modele procesowe (modele łańcucha wartości wiedzy, modele gałęziowe procesów organizacyjnych, modele spiralne), 3. Modele kreacji wiedzy, 4. Modele semantyczne. W zakończeniu artykułu przedstawiono różne podejścia do operacjonalizacji modeli zarządzania wiedzą.

Keywords: knowledge management models, resource models, process models, knowledge creation models, semantic models, operationalization of knowledge management models
[modele zarzadzania wiedzą, modele zasobowe, modele procesowe, modele kreacji wiedzy, semantyczne modele, operacjonalizacja modeli zarzadzania wiedzą]
JEL: M15, O32

Kamila Boguszewska, Natalia Przesmycka

Spatial Planning in Environmentally Valuable Areas in the Context of
Public Participation on the Example of Czechów Hills in Lublin

The area of “Górki Czechowskie” is in the north-western part of Lublin. Originally it was used as a military training field. In the Study of Directives on the Spatial Development of Lublin(which has been currently displayed for public viewing) it is supposed to be a green area surrounded by multi-family housing with services. Currently, this study sparks numerous controversies and protests of local residents and non-governmental organizations. In Lublin, there is currently a discussion on the appropriateness and applicability of the solutions included in the document. The article presents the problems of the issue and the role of resident participation in the process of spatial planning.

Planowanie przestrzenne na terenach cennych przyrodniczo, w kontekście partycypacji społecznej na przykładzie Górek Czechowskich w Lublinie

Teren Górek Czechowskich zlokalizowany jest w północno-zachodniej części miasta Lublina. Pierwotnie użytkowany był jako poligon. W aktualnie uchwalanym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Lublina zakłada się stworzenie na tym obszarze terenów zieleni otoczonych zabudową mieszkaniową wielorodzinną wraz z usługami. Rozwiązania zawarte w studium wzbudzają liczne kontrowersje, a nawet protesty lokalnej społeczności oraz aktywistów miejskich. Artykuł przestawia problematykę roli partycypacji społecznej w procesie planowania przestrzennego na przykładzie analizowanego obszaru.

Keywords: Lublin, Górki Czechowskie, spatial planning, social participation
[Lublin, Górki Czechowskie, planowanie przestrzenne, partycypacja społeczna]
JEL: R14, R52, R58

Jarosław Bielak, Mieczysław Kowerski

Dynamics of Economic Development Measure. Fiftieth Anniversary of Publication of the Article by Prof. Zdzisław Hellwig

2018 marked the 50th anniversary of publication in Przegląd Statystyczny journal of an article entitled: “Procedure of evaluating high level manpower data and typology of countries by means of the taxonomic method” written by prof. Zdzisław Hellwig. This article is one of the most frequently quoted articles published in Przegląd Statystyczny and is one of the most often quoted articles in Polish economic literature. More importantly, the number of quotations has been growing recently. The pattern of economic development method developed in the article was the first proposal of a method of linear ordering in the area of economic research. The method is still used and has become an inspiration for many methodological studies concerning multidimensional comparative analysis written since the 1970s. Apart from drawing attention to the “phenomenon” of prof. Hellwig’s publication and, in particular, its impact on the development of economic research in Poland, the main purpose of the study is presentation of the complex procedure of a dynamic approach to measuring development which integrates the issue of selection of diagnostic variables and comparability of Hellwig’s development measures from different periods. The proposed procedure was illustrated with an analysis of the standard of living of residents of Polish voivodships (NUTS 2) in 2005-2016.

O dynamice miary rozwoju gospodarczego. W pięćdziesiątą rocznicę publikacji artykułu prof. Zdzisława Hellwiga

W 2018 roku minęło 50 lat od opublikowania w „Przeglądzie Statystycznym” artykułu prof. Zdzisława Hellwiga pt. Zastosowanie metody taksonomicznej do typologicznego podziału krajów ze względu na poziom ich rozwoju i struktury wykwalifikowanych kadr. Jest to najczęściej cytowany artykuł opublikowany w „Przeglądzie Statystycznym” a także jeden z najczęściej cytowanych artykułów w polskim piśmiennictwie ekonomicznym. A co jeszcze istotniejsze, liczba cytowań w ostatnich latach wzrasta. Zaproponowana w artykule metoda wzorca rozwoju była pierwszą propozycją metody porządkowania liniowego w obszarze badań ekonomicznych. Metoda ta jest nadal stosowana a jednocześnie stała się inspiracją dla bardzo wielu prac metodologicznych z zakresu wielowymiarowej analizy porównawczej, które powstają od lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku. Celem artykułu, poza zwróceniem uwagi na „fenomen” publikacji prof. Hellwiga, a zwłaszcza jej wpływ na rozwój badań ekonomicznych w Polsce, jest przedstawienie kompleksowej procedury dynamicznego podejścia do mierzenia rozwoju, która integruje kwestię doboru zmiennych diagnostycznych i porównywalności miar rozwoju Hellwiga w czasie. Zaproponowana procedura została zilustrowana analizą zmian poziomu życia mieszkańców polskich województw (NUTS 2) w latach 2005-2016.

Keywords: Hellwig’s pattern of economic development method, dynamic development measures, standard of living in Polish voivodships
[metoda wzorca rozwoju Hellwiga, dynamiczne miary rozwoju, poziom życia w polskich województwach]
JEL: C18, O11, R11